Қаз аспергиллезінің патологиялық морфологиясы

Abstract

Ұсынылып отырған мақалада табиғи жағдайда аспергиллезге шалдыққан бір айлық 12 қаз балапанының және он бес айлық жастағы 8 ересек қаздардың ішкі мҥшелерінде дамыған патологиялық анатомиялық, гистологиялық және гистохимиялық ӛзгерістердің зерттеу нәтижелері берілген. Зерттелген балапандарда, ауру негізінен жіті, ал ересек қҧстар арасында созылмалы тҥрде ӛткені байқалған. Аспергеллезге шалдыққан барлық балапандардың қоңдылығы тӛмендеп, тыныс алу мҥшелерінде қабыну, ал кӛздерінде конъюнктивит белгілері де тіркелгені анықталған. Аурудың соңына қарай, азық қорыту жолдары мҥшелерінің қызметі бҧзылып, балапандардың іші ӛтіп, жаппай ӛлімге ҧшырай бастағаны тіркелген. Ересек қҧстарда, ауру тәбеттің тӛмендеуімен және тыныс алудың қиындауымен кӛрінген. Сойып зерттеу барысында, аспергиллезге тән патологиялық анатомиялық ӛзгерістер басым тҥрде ӛкпеде, ауа қапшықтарында және қабырғаларды тыстап жатқан сірлі қабық бетінде орналасқан. Аурудың ішкі мҥшелерде макроскопиялық кӛрінуі, оның ӛту тҥріне тікелей байланысы болғаны анықталған. Ауру жіті ӛткенде, кейбір жағдайларда, ішкі мҥшелердегі зақымдану процессі тҥйіндерсіз, яғни ошақты гепатизацияланған геморрагиялық пневмония тҥрлерінде байқалған. Ал, ауру созылмалы ӛткенде балапандардың ӛкпесінде және костальды плеврасында ошақты тҥрде орналасқан кӛлемі тары дәніндей, ақшыл - сарғыш тҥсті, консистенциясы нығыз, диаметрі 2-3 мм болатын домалақ пішінді тҥйіндер кездескен. Гематоксилин-эозинмен боялған препараттарда ӛкпеде шашырап орналасқан, домалақ пішінді, әртҥрлі кӛлемді және қҧрылымы да бір-біріне ҧқсамайтын ошақтар анықталған. Кейбір балапандар ӛкпесінде анықталған ошақтар лимфоциттерден, бірен-саран макрофагтар мен алып торшалар араласқан шоғырдан қҧралған, олардың сырты жҧқа фиброзды ҧлпамен қоршалған. Шифф-реактивімен боялған препараттарда Aspergillus гифтері қанық қызыл тҥсті, бҧтақталған мицелийлер тҥрінде кӛрінді.